Rabo ledencertificaten

30 October 2012

De koers van de ledencertificaten van de Rabobank liggen al maanden onder druk. Wij hebben geen ledencertificaten in portefeuille, omdat alleen rekeninghouders van de Rabobank dit papier mogen kopen. Maar als de Rabobank die mogelijkheid aan ‘externen’ wel zou gunnen, zouden we aankoop wel overwegen. Zeker op het huidige niveau.

De reden van dit bericht is dat een cliënt ons onlangs vroeg of we de oorzaak van de daling konden achterhalen. Kennelijk tast iedereen in het duister en leidt speurwerk op het internet je niet direct naar de juiste verklaring. Dat betekent dat je dan maar zelf op onderzoek uitgaat.

De Rabobank geeft op haar website op een duidelijke en open manier informatie over de certificaten. Zo blijkt dat er 268 mln certificaten uitstaan met een totale nominale waarde van 6,7 miljard euro. De vergoeding op het papier met een nominale waarde van 25 euro bedraagt het hoogste van 0,3125 euro op kwartaalbasis of het rendement op een tienjarige Staatslening met een opslag van 1,5%. Dat rendement wordt dan weer herrekend naar de nominale waarde van die 25 euro en vertaald naar kwartaalbasis.

De koers van de ledencertificaten komt tot stand op een maandelijkse veiling waar vraag en aanbod tezamen komen. De laatste koers die tot stand is gekomen was 24,50 euro op 3 oktober. Er verwisselden bijna 5 mln certificaten van eigenaar. Dat scheelt 4 euro met de prijs van een jaar eerder. Een zekere uitkering van 1,25 euro op jaarbasis houdt een rendement in van 1,25:24,50 = 5,1%, een redelijke vergoeding op een debiteur van deze klasse, zo mogen we wel stellen.

Komen we terug op de vraag naar de mogelijke oorzaak van de koersdaling. De certificaten behoren tot het eigen vermogen van de bank, wellicht reden voor beleggers om de lage plaats op de schuldenladder te mijden als het aankomt om schuldterugbetaling. Maar dat zou impliceren dat Rabobank in acute problemen zou zijn. Er is echter niets wat daarop wijst.

In een vergadering van houders van de ledencertificaten van 5 juni 2012 kon men ook geen verklaring voor de daling geven, zo blijkt uit de notulen. Tenminste, men komt niet verder dan te bedenken dat de koers van de certificaten meebeweegt met het algemene sentiment omtrent banken.

Misschien is de verklaring wel simpeler. Zo kwam mij laatst ter ore dat er binnen de Rabobank een ‘strategische herallocatie’ heeft plaatsgevonden. Dit is een ingewikkelde term voor een operatie dat er een verschuiving van bepaalde bandbreedtes binnen de diverse beleggingscategorieën is doorgevoerd. Hierbij zouden individuele portefeuilles maximaal voor 20% in ledencertificaten mogen zitten.

In de praktijk blijken veel rekeninghouders dolenthousiast in de certificaten te hebben belegd, 40% tot 50% van het totale vermogen was geen uitzondering. Omdat het voor de Rabobank een soort huisfonds betrof, is er kennelijk nooit enige rem op het maximale percentage geweest. Het ging immers om een goed en stabiel renderend papier, goed voor de bezitter en goed voor de Rabobank.

Maar zoals de laatste tijd wel vaker gebeurt, is de afdeling Compliance een steeds grotere machtsfactor binnen de organisatie. Dan kan het voorkomen dat de afzonderlijke kantoren wat vaker door Compliance onder de loep genomen. Die treft her en der grote posities in de ledencertificaten aan en verordonneert vervolgens op basis van de laatste richtlijnen dat er posities teruggeschroefd moeten worden.

Wat de precieze oorzaak ook moge zijn, een terugschaling naar een lagere bandbreedte hield wel in dat er noodgedwongen certificaten verkocht moesten worden. Certificaten die op de dag van de maandelijkse veiling ook nog eens allemaal tegelijk aan de markt kamen. Dan geldt de ouderwetse wet van vraag en aanbod. Veel aanbod en weinig - of in elk geval minder - vraag leidt tot lagere koersen. Misschien zal het sentiment inderdaad een rol hebben gespeeld, maar dat acht ik van ondergeschikt belang.

Geen idee of deze redenatie u plausibel in de oren klinkt, maar de mens zoekt houvast en dit verhaal kan misschien een steentje daaraan bijdragen. Hoe het ook zij, als de redenatie klopt, betekent het dat als het tijdelijke overaanbod door de markt geabsorbeerd is, er weer een evenwichtiger prijsvorming kan plaatsvinden. Dan zijn de certificaten dus koopwaardig. 

Lees eerder verschenen columns in het archief.